Zabytki. Architektura. Lifestyle.

Home » Polska » Cenne znaleziska odkryto przy budowie dróg w Gniewie i Tomaszowie Mazowieckim

Cenne znaleziska odkryto przy budowie dróg w Gniewie i Tomaszowie Mazowieckim

Ivon

Dwóch niezwykłych odkryć dokonali robotnicy podczas budowy dróg: w Tomaszowie Mazowieckim znaleziono fragmenty młyna sprzed I wojny światowej, a w Gniewie fragmenty dębowej drogi z XIV wieku.

Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Łodzi już sprawdza, czy dwa kamienie młyńskie, które znaleziono podczas budowy drogi wojewódzkiej nr 713 w Tomaszowie Mazowieckim mają wartość historyczną i są zabytkiem. Na razie wiadomo, że pochodzą z młyna, który spłonął 8 lat temu.

Kamienie młyńskie znalezione przy budowie drogi w Tomaszowie Mazowieckim

– Prowadząc wykopy na skrzyżowaniu ulic Dzieci Polskich i Warszawskiej odkryliśmy dwa żarna młyńskie, które mogą być zabytkiem – mówi Wojciech Wójcik, kierownik budowy firmy Skanska. – Natychmiast powiadomiliśmy piotrkowski oddział Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków. Roboty wokół znaleziska zostały wstrzymane, a teren wygrodzony.

Młyn przy ul. Warszawskiej zbudowano jeszcze przed I wojną światową na terenie byłej osady mieszkalnej Rawitów w sąsiedztwie folwarku należącego do Filipa Kriega. Do końca II wojny światowej był prywatną własnością, a w latach 50. został upaństwowiony.

– Kamienne płyty stanowiły element roboczy maszyny zwanej mlewnikiem. Pomiędzy umieszczonymi w mlewniku kamieniami rozcierano ziarna – wyjaśnia Jarosław Orżyński z Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków, delegatura w Piotrkowie Trybunalskim. – W Polsce żarna wykonywano m.in. z białego piaskowca.

Kamienie młyńskie zostały zabezpieczone i przewiezione do Skansenu Rzeki Pilicy, gdzie można obecnie zobaczyć największą w Polsce kolekcję kamieni młyńskich.

Tymczasem kilkanaście dni wcześniej w Gniewie, robotnicy pracujący przy rewitalizacji starówki na ul. Wschodniej odkopali starą dębową drogę. Drewniane elementy znajdowały się tuż pod warstwą asfaltu i były w zaskakująco dobrym stanie. Droga datowana jest na drugą połowę XIV wieku, kiedy to wytyczono w mieście ciągi komunikacyjne zachowane do dziś. Po raz pierwszy fragment średniowiecznej drogi odkryto w 1975 roku.

Dębowa droga z XIV wieku w Gniewie

Inspektorzy z Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków podjęli decyzję, by XIV-wieczną drogę rozebrać i przetransportować do Muzeum Archeologicznego w Gdańsku. Muzealnicy liczą na to, że podczas kolejnych prac natkną się na rewitalizowanej starówce na paleniska, jamy zasobowe i fragmenty drewnianych domostw, bo pod drogą znajdują się ślady osady przedlokacyjnej pochodzącej w z XI wieku.

Zdjęcia: Skanska, UM w Gniewie