Zabytki. Architektura. Lifestyle.

Home » Polska » Spacer po zabytkowym Lublinie

Spacer po zabytkowym Lublinie

RP

Największe na wschód od Wisły miasto w Polsce i zarazem jedno z najstarszych w kraju, stara o sobie ostatnimi czasy przypominać i trzeba przyznać, że ma ku temu powody. Lublin skrywa wiele arcyciekawych architektonicznych pamiątek przeszłości, a przedstawiona poniżej lista pięciu wybranych zabytków nie wyczerpuje tematu.

Brama Krakowska

W osiemnastym wieku nadano jej barokowego charakteru, ale początkowo (to jest od czternastego wieku) obiekt ten wyróżniał się stylem gotyckim. Gotycka jest część dolna, renesansowe – przedbramie z krenelażem, zaś hełm z królewskim monogramem pochodzi z drugiej połowy osiemnastego wieku. Dzisiaj Brama jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych zabytków w mieście. W średniowieczu strzegła zaś dostępu do Lublina, dopiero później utraciła swą pierwotną funkcję stając się między innymi budynkiem mieszkalnym.

Brama Krakowska

Brama Krakowska

Obecnie znajduje się w niej Muzeum Historii Miasta Lublina, za sprawą którego poznamy dzieje miasta od szóstego wieku aż do drugiej wojny światowej.

Charakterystycznym elementem Bramy Krakowskiej jest zegar. Tarcza, którą możemy podziwiać obecnie, pochodzi z dziewiętnastego wieku, wiadomo jednak, że w tym miejscu znajdował się zegar mechaniczny już w szesnastym stuleciu.

Zamek królewski

Zamek królewski powstał już w dwunastym wieku. Potem wielokrotnie go przebudowywano, stąd w jego architekturze dostrzeżemy wpływy stylu neogotyckiego i romańskiego. Ze średniowiecza pochodzi zachowana do naszych czasów romańska wieża mieszkalno-obronna oraz ufundowana przez Kazimierza Wielkiego kaplica Trójcy Świętej, ozdobiona przepięknymi freskami (te z kolei ufundował Władysław Jagiełło).

Zamek królewski

Zamek królewski

Zamek w Lublinie to bezsprzecznie jeden z najcenniejszych polskich zabytków, działający na wyobraźnie zarówno architektów (dziedziniec zamkowy oraz najstarszy zabytek architektoniczny Lublina, czyli wieża obronna) jak i miłośników historii, dość powiedzieć, że to właśnie tutaj obradowano nad aktem unii lubelskiej w 1569 roku. W siedemnastym wieku wskutek wojen zamek uległ poważnemu zniszczeniu, odbudowano go dopiero w latach dwudziestych dziewiętnastego wieku (pełnił wówczas funkcję… więzienia). Obecnie jest siedzibą Muzeum Lubelskiego.

Stare Miasto

Wpisane na listę pomników historii lubelskiej Stare Miasto to obszar liczący zaledwie jeden kilometr kwadratowy, niemniej liczbą architektonicznych perełek, cennych zabytków, zawstydzić może niejedno polskie miasto. O Bramie Krakowskiej i Zamku wspominaliśmy wcześniej, warto więc dodać, że Stare Miasto to również Stary Ratusz, zwany dawniej Trybunałem Koronnym, otwarty w 1822 roku Teatr Stary (drugi najstarszy w Polsce i zachowany do naszych czasów taki obiekt), czy wreszcie perła lubelskiego baroku, czyli kościół świętego Jana. Do tego należało dodać stare zabytkowe kamienice, baszty, bramy i zespoły klasztorne. Wyliczać można jeszcze bardzo długo, a wierzcie nam, każdy z tych obiektów godny jest uwagi.

Teatr Stary

Teatr Stary

Pałac Czartoryskich

Zabytek ten jest symbolem potęgi starych polskich rodów magnackich, a jednocześnie jego historia w pewnym sensie ukazuje złożoność relacji, jaka panowała w tych sferach w minionych stuleciach. Pałac powstał bowiem w drugiej połowie siedemnastego wieku według projektu wybitnego architekta Tylmana z Gameren i pierwotnie (historycy spierają się w tej kwestii) był własnością rodziny Lubomirskich. Później, to jest w pierwszej połowie osiemnastego wieku, pieczę nad nim sprawowała Elżbieta z Lubomirskich Sieniawska, a gdy jej córka Maria Zofia wyszła za mąż za Augusta Aleksandra Czartoryskiego, pałac przeszedł w ręce tej familii.

Pałac Czartoryskich

Pałac Czartoryskich

Pałac nie jest może tak spektakularny jak inne tego typu budowle należące do słynnych rodów magnackich, ale przykuwa uwagę cudownym portykiem umieszczonym nad wejściem i wmurowanymi w fasadę krużgankami nadającym całości wybitnie barokowego stylu.

Na szczęście pałac zachował się do naszych czasów, a nie było o to wcale łatwo, bo w dziewiętnastym wieku działała w nim… fabryka tytoniu, w dwudziestoleciu międzywojennym swą siedzibę miał tu też zarząd kina „Corso” (zresztą jednego z najpopularniejszych w Polsce w tamtym czasie), a już na początku ostatniej wojny na budynek spadła niemiecka bomba. Dzisiaj w jego murach funkcjonuje siedziba lubelskiego towarzystwa naukowego.

Nowy Ratusz

Lublin to nie tylko średniowieczne i renesansowe zabytki. W mieście znajdziemy też wiele ciekawych architektonicznych pamiątek z późniejszych okresów. Jednym z nich jest znajdujący się w Śródmieściu Nowy Ratusz wybudowany w stylu klasycystycznym na miejscu dawnego klasztoru karmelitów bosych w drugiej połowie lat dwudziestych dziewiętnastego wieku. Obecnie w ratuszu urzęduje Prezydent Miasta Lublin, a codziennie w samo południe to stąd grany jest hejnał Lublina (i to według oryginalnego zapisu pochodzącego z 1685 roku).

Nowy Ratusz

Nowy Ratusz

Warto dodać, że piękny klasycystyczny budynek skrywa też straszliwą tajemnicę. W czasie drugiej wojny światowej, podczas której nawiasem mówiąc ratusz został poważnie zniszczony, w trakcie jednego z bombardowań w piwnicy utknęli ludzie. Uwięzieni, aby nie umrzeć z głodu, ponoć posunęli się do kanibalizmu.

Zdjęcia: wikipedia.org