Zabytki. Architektura. Lifestyle.

Home » Lifestyle » Historia Silesia City Center

Historia Silesia City Center

Ivon

Przenieś się na początek XX wieku, by poznać historię katowickiego górnictwa. Silesia City Center, pierwsza galeria handlowa zbudowana na zrewitalizowanych terenach dawnej kopalni, przygotowała specjalną aplikację, która przenosi klientów centrum sto lat wstecz.

Na miejscu galerii handlowej Silesia City Center, którą rocznie odwiedza 14 milionów osób, kiedyś wydobywano rekordowe ilości węgla.

W okresie PRL nawet 2,5 mln ton rocznie. To miejsce szczególne, ponieważ w pobliżu powstała pierwsza kopalnia węgla kamiennego na Śląsku. Pokopalniane zabytkowe obiekty, które zaadoptowano na potrzeby centrum handlowego, wybudowano na początku XX wieku. Dziś gościom robiącym zakupy o dawnej historii przypominają ceglane elewacje odrestaurowanych budynków, podświetlony szyb „Jerzy”, który stał się ikoną centrum oraz górnicze maszyny. Właściciel centrum postanowił przybliżyć historię kompleksu tworząc specjalną aplikację i wirtualny reportaż. Chcąc ją poznać trzeba się cofnąć do XIX wieku.

Centrum handlowe Silesia City Center

– Silesia City Center mieści się w najstarszej dzielnicy Katowic – Dąb. Jej początki sięgają aż 1299 roku, kiedy to książę Kazimierz Bytomski przekazał Chorzów i Krasny Dąb w ręce klasztoru Bożogrobców w Miechowie. Prawdziwą sławę dzielnicy przyniosło jednak górnictwo – mówi Tomasz Pietrzak, rzecznik prasowy Silesia City Center.

Pierwsza kopalnia – Arthur powstała tu w XVII wieku. W XIX wieku w dzielnicy zaczęło rozwijać się także hutnictwo, które było motorem napędowym kopalni. W XIX wieku powstaje tu kopalnia „Waterloo”, a także dwie huty cynku: „Agnes” i „Baildon”. W 1907 roku, w miejscu Silesia City Center została wybudowana kopalnia „Eminencja”, która później połączyła się z „Waterloo”. Kopalnia przetrwała dwie wojny światowe, a w 1953 roku przyjęła nazwę „Gottwalda”, na cześć premiera Czechosłowacji. W okresie PRL w kopalni na terenie dzisiejszej Silesii wydobywano rekordowe 2,5 miliona ton węgla rocznie. W związku ze zmianami systemowymi „Gottwald” połączył się z kopalnią „Kleofas” i w tym duecie przetrwał do lat 90-tych, czyli likwidacji kopalni. Po dekadzie zniszczeń i marazmu, pokopalnianym terenem zaczął interesować się węgierski inwestor TriGranit Development Corporation. W 2004 roku podjął decyzję o rewitalizacji pokopalnianych terenów i zbudowanie w tym miejscu największej galerii handlowej na Śląsku – Silesia City Center.

– Była to pierwsza inwestycja w regionie, która zagospodarowywała teren pogórniczy. Otwarcie Silesii nastąpiło w listopadzie 2005 roku – mówi Tomasz Pietrzak, rzecznik prasowy Silesia City Center. – W tym samym roku obok Silesii otwarto pierwszą w Polsce kaplicę w sąsiedztwie galerii handlowej. Miała ona łączyć ideę sacrum i profanum, była także podziękowaniem inwestora dla mieszkańców dzielnicy Dąb.

Kaplicę św. Barbary, patronki górników, ulokowano w odnowionym budynku maszynowni szybu „Jerzy”.

– Sam szyb „Jerzy” stał się symbolem centrum. Mająca ponad 30 metrów wieża góruje zarówno nad Silesią, jak i dzielnicą Dąb – mówi Pietrzak.

Kaplica św. Barbary, patronki górników

Inwestor postanowił podświetlić szyb, by dodatkowo podkreślić jego konstrukcję, na wzór podświetlonego komina elektrowni w Tate Modern, czy pokopalnianych obiektów w Zagłębiu Ruhry w Essen. Z kolei budynek dawnej kotłowni maszyny wyciągowej zaadoptowano na potrzeby galerii sztuki należącej do spółki Almi Decor oraz siedzibę dyrekcji centrum.

Podczas rewitalizacji terenu dawnej kopalni węgla kamiennego na nowe funkcje zaadoptowano wszystkie obiekty. Zarówno szyb „Jerzy”, jak i sąsiadujące z nim pokopalniane budynki wpisane są do rejestru zabytków, dlatego nad rewitalizacją czuwał wojewódzki konserwator zabytków. W kwestii zagospodarowania terenu, inwestor miał dowolność.

Kompleks rozbudowano pięć lat po otwarciu centrum.

– Inspiracją architektoniczną nowej części centrum były górnicze koszyki, jakimi przenoszono węgiel pod ziemią – mówi Pietrzak.

Obecnie zajmuje on powierzchnię 86 tys. mkw. Obok wybudowano osiedle mieszkaniowe i budynki biurowe. Silesia City Center dzięki licznym wystawom i imprezom stała się ważnym ośrodkiem promocji kultury i tradycji Śląska.

Zdjęcia: materiały Silesia City Center