Zabytki. Architektura. Lifestyle.

Home » Polska » Dawna synagoga w Koronowie odzyskała swój blask

Dawna synagoga w Koronowie odzyskała swój blask

Ivon

Udało się uratować przed ruiną zabytkowy budynek synagogi w Koronowie (woj. kujawsko-pomorskie), którą w 1856 roku zbudowano dla liczącej prawie 500 osób gminy żydowskiej. Kiedyś był tu magazyn, kino i sklep z tanią odzieżą, dziś w odnowionych wnętrzach znajduje się Centrum Kultury Synagoga, a w planach są koncerty, wystawy i seanse filmowe.

Właśnie dobiegł końca generalny remont byłej synagogi, która od 1996 roku widnieje w rejestrze zabytków i jest świadectwem wielokulturowej przeszłości miasta. W niszczejącym obiekcie wymieniono dach, odnowiono elewację i odrestaurowano wnętrze, gdzie na ścianach zachowały się piękne freski. Budynek jest siedzibą Centrum Kultury Synagoga, w którym będą organizowane wystawy, koncerty, recitale, pokazy teatralne i filmowe, warsztaty taneczne i plastyczne.

– Mam nadzieję, że nie raz w tym miejscu uczestniczyć będziemy w spotkaniach, wernisażach, wystawach czy koncertach. Życzę sobie i wszystkim mieszkańcom Koronowa, aby Centrum Kultury Synagoga stało się kolejnym miejscem, w którym będziemy mogli miło i kulturalnie spędzić czas – mówił podczas otwarcia burmistrz Koronowa Stanisław Gliszczyński.

Synagoga w Koronowie została zbudowana w 1856 roku.

Synagoga w Koronowie kiedyś

Kiedy w latach 30. XX w. miejscowi Żydzi zaczęli opuszczać miasto, zarząd gminy żydowskiej w Bydgoszczy sprzedał budynek Polskiemu Towarzystwu Gimnastycznemu „Sokół” i właśnie wtedy zaczęła się stopniowa dewastacja świątyni. Zamalowano barwne polichromie, a do ścian bocznych przybito drabinki gimnastyczne. W czasie wojny Niemcy urządzili tu magazyn, a po wojnie siedzibę znalazło tu kino Brda, które funkcjonowało do lat 90. XX wieku. W dawnej synagodze zamurowano część okien, usunięto cenne detale architektoniczne na elewacjach, postawiono ścianki działowe, zamontowano sufit podwieszany, wybito nowe otwory okienne. W niszczejącym coraz bardziej budynku znajdował się sklep z tanią odzieżą i dyskoteka.

W 2010 roku grożący zawaleniem obiekt przejęły władze Koronowa. Mimo problemów ze zdobyciem funduszy na remont, dawną synagogę poddano gruntownej renowacji i dziś jest wizytówką Koronowa. W realizacji inwestycji pomogło wsparcie z budżetu województwa kujawsko-pomorskiego.

Za ponad 1,7 mln zł wykonano remont dachu, instalację odgromową, opierzenia blacharskie wraz z orynnowaniem, podłogi, tynki, schody, instalacje elektryczne, wodno-kanalizacyjne, wentylacyjne i przeciwpożarowe. Odnowiono elewację, pomalowano ściany. Powstało też dodatkowe pomieszczenie socjalno-sanitarne.

Na apsydzie synagogi nadal znajduje się tablica pamiątkowa upamiętniająca dawne przeznaczenie budynku. Została ufundowana przez Fundację Wiecznej Pamięci. Treść w języku polskim i hebrajskim brzmi: „Synagoga w latach 1856-1939″.

Zdjęcia: Tymon Markowski/UMWK_P, Magdalena Tabasz (UM). Jarosław Głogowski (MGOK), Wirtualny Sztetl