Zabytki. Architektura. Lifestyle.

Home » Polska » Centrum Nauki i Sztuki w Starej Kopalni w Wałbrzychu

Centrum Nauki i Sztuki w Starej Kopalni w Wałbrzychu

Ivon

Stara kopalnia w Wałbrzychu zyskała drugie życie. Architekci przekształcili ją w niepowtarzalne Centrum Nauki i Sztuki tworząc „miasto w mieście”. Na ponad czterech hektarach znajduje się 11 zrewitalizowanych obiektów.

Centrum Nauki i Sztuki znalazło miejsce w starej Kopalni Węgla Kamiennego „Julia”.

Początki wałbrzyskiej kopalni datuje się na XVIII wiek, co czyni ją jedną z najstarszych na świecie. Wydobywano tu węgiel kamienny przez 200 lat. Zaprzestano w 1996 roku w związku z restrukturyzacją przemysłu. W ocalonej części zespołu kopalnianego powstało wówczas Muzeum Przemysłu i Techniki. Po gruntownej rewitalizacji stara kopalnia przekształciła się w nowoczesne centrum nauki i sztuki.

Centrum Nauki i Sztuki Stara Kopalnia w Wałbrzychu zostało otwarte po rewitalizacji w listopadzie 2014 roku. To unikalny w skali polskiej i europejskiej zespół jedenastu zrewitalizowanych budynków, które w przeszłości składały się na wałbrzyską Kopalnię Węgla Kamiennego „Julia”. W samym centrum industrialnego niegdyś Wałbrzycha pojawiło się wyjątkowe miejsce o łącznej powierzchni ponad 4,5 hektarów – mówi Bogumił Gwoździk z Centrum Nauki i Sztuki Stara Kopalnia.

Koncepcję rewitalizacji kompleksu Kopalni Węgla Kamiennego „Julia” przygotowała Pracownia Nizio Design International. Architekci zostali docenieni przez magazyn Builder za najbardziej innowacyjny projekt architektoniczny. Zgodnie z koncepcją zachowano układ budynków. Wzbogacono go jedynie o nowe rozwiązania architektoniczne i wystawiennicze.

– Dzięki nim zrewitalizowana przestrzeń połączyła dolnośląską tradycję z nowoczesnością.
Każdy z budynków ulokowanych na terenie kopalni dedykowano innym dziedzinom – przeszłości oraz przyszłości węgla i jego wydobycia czy ekologii – tłumaczą koncepcję twórcy. – Znajdują się tu sale do tańca, amfiteatr i galeria sztuki współczesnej.

Na terenie obiektu swoją siedzibę ma Wałbrzyski Ośrodek Kultury, Centrum Ceramiki i Muzeum Przyszłości. Uwzględniono w projekcie także przestrzeń pracy dla artystów i projektantów. Mieszczą się tu muzea poświęcone górnictwu i geologii z interaktywnymi laboratoriami. Zwiedzający nie tylko poznają historię regionu, ale też zbadają fizyczne i chemiczne właściwości węgla.

Wśród zrewitalizowanych obiektów jest Łaźnia Łańcuszkowa. Obecnie mieści się tam Wałbrzyski Ośrodek Kultury, a także Zespół Pieśni i Tańca Wałbrzych.

W Łaźni znajduje się m.in. sala taneczna, w której organizowane są próby i występy, a także sale do ćwiczeń śpiewu. W budynku mieści się też niezwykła instalacja obrazująca górniczy szlak turystyczny. Oprócz Łaźni Łańcuszkowej zrewitalizowano także starą kotłownię, którą przystosowano na potrzeby Centrum Wystaw Czasowych. Z kolei Wieża Chłodnicza, w której znajduje się przestrzeń ekspozycyjna stanowi ważny punkt widokowy w mieście. Obok dwóch szybów jest to najwyższy punkt kompleksu. Ma bowiem 25 metrów wysokości. Zgodnie z projektem Nizio Design International wieżę opleciono szklaną, podświetlaną konstrukcją.

Centrum łączy w sobie kilka funkcji. Znajduje się tu muzeum prezentujące historię górnictwa wałbrzyskiego, a obok muzeum działa galeria sztuki. Wielką atrakcją są zabytkowe industrialne maszyny. Organizowane są także warsztaty np. historyczne i architektoniczne, a także ważne dla regionu wydarzenia i imprezy.

– Przestrzeń Starej Kopalni zaprojektowana przez architektów z pracowni Nizio Design International stanowi de facto małe „miasto w mieście”, ponieważ umożliwia realizację praktycznie każdego wydarzenia w każdej skali od kameralnych spotkań po imprezy masowe – mówi Bogumił Gwoździk.

Fot. Materiały Stara Kopalnia